The Menopause Web Reference

Menopawsa Il-perjodu riproduttiv ta’ kull mara huwa karatteri\\at minn \ew[ eventi: meta ssir xebba u meta tasal g]al menopawsa. Tradizjonalment, il-menopawsa hi deskritta b]ala dak i\-\mien meta il-mara jkollha l-a]]ar menstruwazzjoni ta’ ]ajjita. Fil-parti l-kbira tal-pajji\i industrijalizzati, il-menopawsa tasal bejn wie]ed u ie]or mal 51 sena, imma hemm varjazzjoni qawwija fl-eta bejn 39 u 59 sena. Il-menopawza u l-a]]ar menstruwazzjoni wara li tinqata l-bajda ma humiex l-istess ]a[a f’]afna ka\i. Minkella li l-eta tal-menopawsa tista’ tkun anke sa 57 sena u aktar, l-ixje] mara li qatt inqabdet tqila b’modi naturali hi ta 56 sena (Guiness Book of Records). Meta l-menopawsa tkun qabel il-40 sena din insej]ulha menopawsa preko`i jew prematur. Illum, nu\aw ukoll it-terminu falliment prematur tal-ovarji (POF). Il-ka\i ta’ menopawsa prematuri ila]]qu xi 1%. Tipikament id-data tal- menopawsa tkun mag]rufa wara li din tkun sa]]et, sena wara l-a]]ar menstruwazzjoni. F’nisa ta’ xi 50 sena, perjodu ta’ \mien bla `iklu menstuwali ta’ inqas minn 12 il-xahar ma jfissrux li l- menopawsa tkun intle]]qet. Minkejja dan il-kriterju ta’ “Sena ming]ajr menstruwazzjoni” jidher primitiv, kull metodu ie]or huwa inqas e\att. Valuri g]olja tal-FSH u l-LH flimkien ma’ s]anat/fwawar jistaw jinstabu minn ferm qabel ma tasal il-menopawsa. Anke jekk wie]ed jie]u bi``iet mill-ovarji jista’ ma jkunx e\att. F’`ert ka\i, b]al wara isterektomija jew wara u\u tal-pillola kontra`ettiva jista’ jkun diffi`ili tkun taf e\att meta isse]] l-menopawsa Post-menopause The post-menopause is the period of life after the menopause. Increasingly, the term menopause is used in a different sense to its original meaning. The term menopause then refers to the total postmenopausal period and thus is synonymous to the term post-menopause. The World Health Organisation defines menopause as the permanent cessation of menstruation resulting from the loss of ovarian follicular activity. Early menopause is a term sometimes used to denote the first few Years directly after menopause, in which still considerable, endogenous oestradiol activity can be present. Late menopause is the period thereafter. “Post-menopause” dan huwa dak i\- \mien wara l-menopawsa. It-terminu menopawsa qed ji[i w\at f’mod differenti min dak inti\ ori[inarjament. Il-kelma menopawsa qed ti[i w\ata biex tfisser i\-\mien kollu wara l- menopawsa. {]alekk qed tfisser ukoll dak i\- \mien wara l-menopawsa. L-G]aqda Dinjija tas-Sa]]a tiddefinixxi l-menopawsa b]ala dak i\-\mien meta l-menstruwazjonijiet jiefqu g]al dejjem min]abba li tispi``a l-attivita’ tal-ovarji. “Early menopause” huwa terminu li jfisser l-ewwel ftit snin wara l- menopawsa fejn ikun g]ad hemm xi ftit tal-estrogeni. “Late menopause” jirreferi g]as-snin ta’ wara.

Post-menopause The post-menopause is the period of life after the menopause. Increasingly, the term menopause is used in a different sense to its original meaning. The term menopause then refers to the total postmenopausal period and thus is synonymous to the term post-menopause. The World Health Organisation defines menopause as the permanent cessation of menstruation resulting from the loss of ovarian follicular activity. Early menopause is a term sometimes used to denote the first few Years directly after menopause, in which still considerable, endogenous oestradiol activity can be present. Late menopause is the period thereafter.

Il-permenopawsa;Il-permenopawsa huwa dak il-perjodu ta’ \mien ta’ taqlib u tibdil fi`-`iklu menstruwali. Spiss ikun asso`jat ma’ sintomi ta’ s]anat u fwawar, imma fejn il-perjodu ta 12 il-xahar ming]ajr menstruwazzjoni g]adu ma g]addiex. It-tul-medju tal-perimenopawsa hu ta bejn 4 sa 5 snin (tista’ tkun minn 1 sa 9 snin).

Il-klimateriku: It-terminu klimateriku ifisser dak i\- \mien meta jkun hemm il-bdil tal- menopawsa. Waqt dan il-perjodu jkun hemm ]afna bidliet fil-]ajja tal-mara (Tabella II). }afna imma mhux kollha huma relatati mal fatt li l-ovarji qeg]din jixjie]u. Il- bidliet fil-[isem u l-burdati huma m]allta ma’ bidliet fil-familja u fl-ambjent ta’ madwarna. Dawn il-fatturi kollha flimkien mal-klimateriku jista’ jkollhom effet kbir fuq il-funzjonijiet psikoso`jali u fuq is-sa]]a [enerali tal-mara. Hemm ]afna varjazzjonijiet fis-sintomi tal-klimateriku u dawn ivarjaw bejn kulturi kif ukoll bejn l-individwi fl-istess kulturi. Fis-so`jeta tag]na hemm nisa li jkollhom ]afna minn dawn is-sintomi u problemi, filwaqt li-ssib o]rajn li ma jkollhom xejn. G]alhekk huwa mportanti li dawk in-nisa li qeg]din fil- klimateriku u dawk li qeg]din fil-permenopawsa ma nqisuhomx b]ala grupp wiehed.


Tabella II Il-klimakteru: \mien ta’ transizzjoni mill-fertilita g]al sterilita
	tran\izjoni minn	Permezz ta’	G]al
kapa`ita riproduttiva	Fertilita’	Nuqqas ta’ fertilita’	Sterilita’
Formazzjoni ta’ bajd fl-ovaji	rekluta[[ regulari u maturi\azzjoni	wara l-eta ta 38 sena jkun hemm \iede fin numru ta’ follikoli li jintilfue	il-follikuli jispi``aw kollha
o`ikli tal-ovaji	Tiqata’ il-bajda	I\jed `ikli fejn ma tiqatax il-bajda u problemi fit tieni parti ta`-`iklu	Ma tiqatax il-bajda
` iklu menstruwali	periods regulari	Nuqqas ta’ periods	Nuqqas ta’ periods
profil ormonali	profil ta’`iklu li-fih tinqata’ bajda	\ieda fil-FSH fil-bidu ta`-ciklu, sikwiet il-progesteron jitbaxxa fit-tieni parti ta`-`iklu; l-in]ibin jonqos; LH, E2 u l-androgeni jibqg]u stabbli g]al \mien twil	“hypogonadotropic” stat ta nuqqas ta’estro[eni b’livell baxxi ta’ andro[eni u bla tra``a tal-in]ibin
b\onnijiet, problemi u riskji	b\onn g]al kontra`ezzjoni	B\onnijiet g]al-kontra`ezzjoni u problemi tal-klimakteriku	riskju akbar g]all-ostejoporozi u mard tal-qalb
}ajja familjari	]ajja familjari attiva ; karriera professjonali	Sitwazzjoni ta’ “bejta vojta” Kri\i tal-me\\ eta’ s	orjentazzjoni mill-[did:re-integrazzjoni

[Lura g]al fuq]

[L-artikolu li jmiss]

L-informazzjoni provduta fuq dan is-sit hija intenzjonata biex tg]in u mhux biex tie]u post ir-relazzjoni li te\isti bejn il-pa\jenta/vi\itatur tas-sit u t-tabib/tabiba tag]ha.

Il-web sit WOMAN-II jirrispetta l-privatezza tal-vi\itatur: L-ebda dettalji personali ma ji[u mi\muma jekk dan ma ji[ix iddikjarat.

Reklami ma ji[ux a``ettati mill-web sit WOMAN-II