 Tal-menopawsa
Studji li g]adhom g]addejjin
Laqg]at
Asso`jazzjonijiet/G]aqdiet
Kuntatti
Ikkuntatjana
|
{urnal ta’l-Asso`jazzjoni Medika Amerikana
Ri\ultati tal-effetti tat-terapija bl-ormoni fuq is-sistema kardjovaskulari matul 6.8 snin
(HERS II) Follow-up tal-istudju dwar il-qalb u sostituzzjoni bl-ormoni, estro[enu/progesteron
Studji li g]addejjin b]al-issa
Awtur:
S. Palacios
Gynaecologist
Rivedut l-a]]ar: 21/02/2003
Fil-ftit snin minn meta l-isem SERMs [ie ivvintat, l-istudji u l-u\u ta’ dawn il-molekoli g]a[[el ]afna, i\jed milli qatt stennejna
SERMs huma klassi ta’ sustanzi li [ew \viluppati bit-tir li j\ommu l-effetti tajbin tas-sostituzzjoni tal-ormoni fuq l-g]adam u fuq i`-`irkolazzjoni, imma mhux l-effetti fuq is-sider u l-utru. B]alissa hawn \ew[ kwalitajiet ta’ SERMs li jistg]u jintu\aw fuq il-pazjenti. Dawn huma Tamoxifen u Raloxifene. Kull SERM g]andu effetti differenti fuq ir-re`etturi tal-estro[enu, l-alfa u l-beta. Dawn minn na]a tag]hom jistimulaw jew iwaqqfu l-effett `ellulari tal-estro[enu. Din hi r-ra[uni l-g]ala `erti tipi ta’ SERMs g]andhom attivita` b]al tal-estro[eni jew inkella kontra l-estro[eni. L-awtoritajiet tas-sa]]a Ewropej u Amerikani approvaw l-u\u tas-SERMs g]all-kura tal-kan`er tas-sider (Tamoxifen u Toremifen) g]all- prevenzjoni tal-kan`er tas-sider (Tamoxifen) u tal-ostejoporo\i (Raloxifene). Imma dawn kollha g]andhom effetti sekondarji. It-Tamoxifen i\id il-kan`er tal-utru, filwaqt li t-Tamoxifen, it-Toremfen u r-Raloxifene i\iedu l-ka\i fejn tinstadd xi vina.
Right know we have two quimically different SERMs, that had been aproved for clinical use, tamoxifen and raloifene.
It-tfitxija g]al- SERMs [odda trid tibba\a ru]ha fuq is- SERMs li g]andna u b’hekk insibu SERM idejali. Dan g]andu jkollu effett posittiv fuq l-g]adam, jirregola x-xa]am fid-demm, sabiex ikun hemm bilan` favorevoli fil HDL:LDL, u jtaffi l-instabilita` vasomotorja li tag]ti lok g]all-fwawar. Fl-istess ]in ma jkollux effett fuq l-utru u fuq is-sider.
It-tobba a``etaw is- SERMs, u waqt li sabu ra[uni g]all-u\u tag]hom qeg]din ifittxu ra[unijiet o]ra [odda. G]alhekk nistennew bil-]erqa r-ri\ultati tat-testijiet klini`i li qed isiru bis- SERMs li g]andna u nistennew l-i\vilupp ta’ SERMs [odda. Hemm \ew[ SERMs li huma fil-fazi III tar-ri`erka klinika. Dawn huma basedoxifene acetate and lasofoxifene.
SERMs propja
Tamoxifen
Dan huwa l-ewwel SERM li beda jintu\a g]all- kura tal-kan`er tas-sider. Huwa i\jed effettiv fin-nisa madwar il-menopawsa u wara l-menopawsa g]all-kura tal-kan`er tas-sider fejn ikun hemm re`etturi ta’l-estro[enu. Minn 1998, intu\a g]all-prevenzjoni tal-kan`er tas-sider. Imma g]andu effetti sekondarji b]al \ieda fir-riskju tal-kan`er tal-utru, sadd tal-vini u katarretti.
Fil-fatt ]afna studji wrew li t-Tamoxifen g]andu effetti b]al estro[enu fuq l-iskeletru u fuq ix-xa]am fid-demm fin-nisa wara l-menopawsa. Jekk jintu\a fit-tul i\ied ir-riskju tal- kan`er tal-utru. G]alhekk it-Tamoxifen ma jistax jintu\a f’kull mara b’sa]]itha fil- jew wara l-menopawsa. G]aldaqstant qeg]din ji[u \viluppati molekoli [odda ming]ajr dawn l-effetti sekondarji.
Raloxifene
Molekola mhux sterojdali tal-kwalit`a “Benzothiophene” li [iet studjatha bir-reqqa fi studji f’fazi II u III. Tintu\a g]all-prevenzjoni u l-kura tal-ostejoporo\i wara l-menopawsa. G]andha effetti b]all-estro[enu fuq l-g]adam u l-kolesterol, imma ja]dem kontra l-estro[enu fis-sider u fl-utru. L-effetti tar-Raloxifene fuq il-prevenzjoni tal- ostejoporo\i fil-menopawsa u fuq il-ksur tal-irkiekel tad-dahar intwerew f’]afna studji li saru. “Side effects” komuni waqt l-u\u tar- Raloxifene huma, fwawar, bug]awwie[ fis-saqajn i\da l-i\jed serju huwa r-riskju li tinstadd xi vina.
L-istudju MORE (multiple outcomes of raloxifene evaluation) kien studju fejn nisa bl-ostejoporo\i wara l-menopawsa u li jie]du Raloxifene (60 milligramma kuljum) tqabblu ma’ nisa o]ra simili li ma kinux jie]du medi`ini (pla`ebo). Wara 4 snin instab li r- Raloxifene naqqas ir-riskju ta’ ksur tal-irkiekel tad-dahar b’ 34% f’dawk in-nisa li kellhom ostejoporo\i u xi ksur ta’l-irkiekel tad-dahar u b’49% f-dawk in-nisa li kellhom ostejoporo\i imma mhux ksur tal-irkiekel tad-dahar. Kien hemm ukoll nuqqas fis-sustanzji li jimmarkaw l-attivita` tal-g]adam. Dan l-istudju issa [ie m[edded u sar jismu CORE
Studji li g]addejjin fuq ir-Raloxifene
|
