Over de overgang
Gezondheid behouden
Woordenlijst
Vragen
Nuttige onderzoeken
Nuttige therapieën
Actualiteiten
Links
Neem contact met
ons op
|
|
|
Wanneer overschakelen van de anticonceptiepil naar hormoonsuppletie (HRT)?
Vraag:
Aangezien de pil steeds vaker gebruikt wordt voor het reguleren van onregelmatige menstruaties en voor anticonceptie bij vrouwen in de overgang, wordt de volgende vraag steeds belangrijker: wanneer moet een vrouw overschakelen van de anticonceptiepil naar HRT?
Antwoord:
Een vrouw die de anticonceptiepil gebruikt, neemt meestal twee hormonen, een soort progestageen (werkend als anticonceptie) en een soort oestrogeen (om bijwerkingen van het progestageen te verminderen). Een vrouw die hormoonsuppletie nodig heeft voor overgangsklachten neemt meestal een soort oestrogeen en, als zij nog een baarmoeder heeft, een soort progestageen om de baarmoeder te beschermen. Echter, deze twee vrouwen nemen verschillende doseringen van deze hormonen. De pil bevat veel meer hormonen dan de doseringen van hormoonsuppletie voor de overgang. De grotere hoeveelheid is nodig om tegen ongewenste zwangerschap te beschermen. Vrouwen moeten niet doorgaan met het nemen van hogere doseringen van hormonen dan nodig is. Vrouwen zonder mannelijke partner kunnen zonder bezwaar overschakelen naar lagere doseringen.
Andere vrouwen die nog een mannelijke partner hebben, zouden getest moeten worden of zij de menopauze bereikt hebben. Vrouwen die niet de pil gebruiken zullen denken dat zij de menopauze bereikt hebben, omdat de menstruaties ophouden (menopauze wordt vastgesteld na 12 maanden zonder menstruaties). Echter degenen die de pil gebruiken, zullen doorgaan met vaginaal bloedverlies. Om menopauze bij deze vrouwen vast te stellen, is voorgesteld om een bepaling in het bloed te doen voor follikel stimulerend hormoon (FSH) aan het einde van de pilvrije week. FSH zou moeten stijgen bij postmenopauzale vrouwen, omdat de hypofyse meer en meer van dit hormoon afgeeft door de falende pogingen om de eierstok te stimuleren tot een eisprong. Er zijn erg weinig gegevens beschikbaar om dit voorstel te ondersteunen.
In een klein onderzoek werden hormoonspiegels gemeten bij vier verschillende leeftijdsgroepen aan het begin en aan het einde van de pilvrije week. Noch oestrogeen noch FSH alleen kon alle vrouwen na de menopauze nauwkeurig identificeren. Sommige vrouwen waarvan bekend was dat ze al de menopauze bereikt hadden, hadden niet de verwachte stijging van FSH. De auteurs hebben aanbevolen om de pil te stoppen voor een tot twee weken, dan op dat moment het FSH en oestradiol te bepalen -- om de nauwkeurigheid te verbeteren. Meer onderzoek is nodig.
Relatie tussen menopauze, menopauzale neerslachtigheid en depressie
Vraag: Ik vind het verwarrend. Onlangs hoorde ik dat de menopauze geen verband heeft met depressie, maar toch lijken veel vrouwen in de overgang depressief en somber. Graag uitleg.
Antwoord:
Een deel van de verwarring wordt veroorzaakt door het feit dat de term "depressie" kan gelden voor een klacht (sombere gevoel), een stemming (het gevoel dat overweegt gedurende een periode) of een syndroom. Het syndroom van depressie (of ziekte) is een erg sombere stemming, die aanhoudt gedurende meer dan twee weken en die samengaat met enkele van de volgende klachten: verandering van slaap, eetpatroon, concentratie en geheugen, zelfmoord gedachten, een gebrek aan plezier, toegenomen moeheid en -- soms--gevoelens van waardeloosheid en schuld. In plaats van sombere gevoelens kunnen er soms perioden zijn dat een persoon eerder gevoelens heeft van opgetogenheid en grootsheid dan van zeer depressief. Dit is vaak het geval bij een bipolaire of manische depressieve stoornis. Om uw vraag te beantwoorden, er is geen verband tussen menopauze en depressie als ziekte.
Vraag:
Krijgen vrouwen vaker een depressie dan mannen en zijn vrouwen in de overgang gevoelig om een depressie te krijgen?
Antwoord:
Ja, vrouwen leiden ongeveer twee keer zo vaak aan depressieve aandoeningen als mannen vanaf de adolescentie tot aan de middelbare leeftijd. Dit gebeurt bij bijna alle culturen. Het kan zijn dat vrouwen een beter geheugen hebben dan mannen. Meer waarschijnlijk is dit het gevolg van genetische factoren, de hormonale cyclus en psychologische kwesties, die de vrouw vatbaarder maken voor spanningen, zoals ergens het slachtoffer van worden en misbruik in de jeugd. Vrouwen kunnen depressieve klachten ondervinden in de periode dat zij de menopauze doormaken, wanneer de geslachtshormonen verminderen en er kunnen spanningen zijn geassocieerd aan de middelbare leeftijd. Vrouwen kunnen in deze jaren meer last hebben van irritatie en hoofdpijn en emotioneel labiel zijn, maar niet van een depressieve stoornis tenzij zij in het verleden perioden hadden van depressieve stoornissen of een duidelijke familiaire belasting hebben voor depressie. De beste manier voor een vrouw om dit aspect van de perimenopauze te begrijpen is via het bijhouden van de menstruaties --de intervallen tussen de bloedingen te controleren evenals de mate en de kwaliteit van de bloedingen. Veel methoden van registreren staan beschreven in de wetenschappelijke literatuur.
Vrouwen ervaren de meeste depressieve stoornissen in de fase van jong volwassenheid, als zij jonge kinderen hebben of premenstrueel syndroom (PMS) kunnen hebben
Vraag:
Mijn moeder was depressief en geïrriteerd toen zij in de overgang was. Betekent dit dat mij dit ook zal gebeuren?
Antwoord:
Niet noodzakelijk. Uw verwachtingen dat u dit zo voelt, zal de kans vergroten dat dit kan gebeuren. Maar met dieet, beweging, praatgroepen en vrienden, die informatie kunnen delen, kan u zich veel beter voelen.
Abnormale vaginale bloedingen bij vrouwen in de overgang
Vraag: Wanneer is bij vrouwen in de overgang het bloedingspatroon van de menstruaties abnormaal en zorgwekkend en wanneer is het normaal, maar "onregelmatig" of anders dan de voorafgaande periode van vaginaal bloedverlies?
Antwoord:
In tegenstelling tot wat sommigen geloven, is een verandering van het bloedingspatroon als vrouwen de menopauze naderen niet ongebruikelijk. Meestal zijn de veranderingen normaal en hoeft men voor deze veranderingen niet bang te zijn. Echter langdurige menstruele bloedingen, ofwel hevig of licht, met een korte periode tussen de bloedingen is niet normaal.
Verschillende factoren, die een rol spelen bij de verandering van de bloedingen, moeten duidelijk zijn. Ten eerste ervaren meer vrouwen in de overgang een verandering in hun bloedingspatroon. Ja, er zijn enkele vrouwen die "gewoon ophouden" --en nooit meer bloedingen krijgen. Deze vrouwen zijn slechts de uitzondering en niet de regel. Ten tweede betekent de verandering in het patroon gewoonlijk dat de perioden tussen de menstruaties langer worden en een verandering in de kwaliteit van de bloeding. Terwijl een vrouw vroeger kon zeggen "Ik ben zo regelmatig als de klok", worden de menstruaties onvoorspelbaar als zij in de overgang is (perimenopauze). Dit soort verandering van het menstruatiepatroon is normaal. Goede raad is hier om altijd voorbereid te zijn, omdat de menstruele bloeding op elk moment kan beginnen en meestal op een tijd dat het heel lastig is.
Als een bloeding begint, kan deze vaker wel dan niet, worden gekenmerkt door bloedverlies dat heviger is dan gedurende de geslachtsrijpe jaren en stolsels kunnen met bloed erdoor komen. Zelfs deze kwaliteitsverandering is normaal als het voor een korte periode optreedt. Tijdens de jaren met regelmatige menstruaties wordt het meeste menstruatiebloed weer opgenomen --hetgeen betekent dat het nooit uit de baarmoeder komt. Wat uit de vagina komt is slechts ongeveer 20 ml. Een vrouw die hevig bloedverlies ondervindt met stolsels kan deze hoeveelheid enigszins overschrijden. Echter een vrouw die heel zwaar bloedt, kan deze 20 ml 5 tot 10 maal overschrijden, kan merken dat zij elke dag 8 tot 10 grote maandverbanden en tampons nodig heeft en elk uur het maandverband moet wisselen. Als dit soort hevig bloedverlies langdurig aanhoudt of als er een korte periode is zonder bloedverlies tussen de bloedingen door, dan is dit abnormaal en zou dit een teken zijn dat er iets niet in orde is. Hevig bloedverlies betekent niet noodzakelijk dat er een ziekte is. Het betekent dat er om de een of andere reden meer bloed door de vagina verdwijnt dan dat er door de baarmoeder weer wordt opgenomen.
Een goed te volgen vuistregel is om een arts te bezoeken, als een bloeding langer dan twee weken aanhoudt. Als de bloeding hevig is en de periode tussen de bloedingen is twee weken of korter, ga dan naar een arts. Hevig en/of langdurig bloedverlies uit de baarmoeder kan bloedarmoede tot gevolg hebben, hetgeen kan leiden tot klachten van moeheid en hartproblemen; er kan aanvulling van ijzer gevraagd worden.
Darmkanker risico
Vraag:
Ik ben ongerust over darmkanker, omdat het in mijn familie voorkomt. Wat kan ik eraan doen om dit te voorkomen?
Antwoord: Praat met uw arts over screeningsonderzoeken, zoals een zelftest voor bloed in de ontlasting en een procedure genaamd flexibele sigmoidoscopie. Bovendien zijn er veel dingen die u zelf kunt doen. Bij vrouwen die oestrogenen gebruiken, is gevonden dat zij 20-30% minder kans hebben op darmkanker, hetgeen aanhoudt als zij oestrogeen gebruiken, maar niet als zij stoppen. Langdurig gebruik van multivitaminen die foliumzuur bevatten, is in verband gebracht met een 75% verminderd risico op darmkanker na 15 jaar gebruik. Vitaminen A, C en E, evenals calcium zijn ook in verband gebracht met een verlaagd risico op darmkanker. Andere nuttige plannen zijn niet roken en een voeding met veel vezels (graankorrels, fruit en groeten) en weinig rood vlees en zorgen voor regelmatig bewegen.
Borstkanker risico
Vraag:
IIk ben ongerust over borstkanker. Ik zou graag weten of hormoonbehandeling mijn risico op borstkanker vergroot?
Antwoord:
Enkele wetenschappelijke onderzoeken laten een verhoogd risico op borstkanker zien onder vrouwen die langere tijd oestrogenen gebruiken; echter de meeste studies hebben geen verhoogd risico aangetoond. Enkele onderzoeken geven aanwijzingen voor een mogelijk verhoogd risico op borstkanker onder die vrouwen die oestrogenen voor langere perioden respectievelijk als hogere doseringen worden gebruikt. Regelmatig borstonderzoek door een arts en zelfonderzoek wordt zowel aanbevolen voor vrouwen met oestrogeen behandeling als voor alle vrouwen. In 2005 zullen onderzoekers het 10-jaar durende door de overheid gesponsorde onderzoek "Women's Health Initiative (WHI)" onder 27,500 vrouwen afronden, dat verdeeld is in twee groepen--een groep neemt hormoontherapie (HRT of oestrogeentherapie ERT) terwijl de andere groep een placebo neemt. Dit onderzoek moet duidelijkere informatie verschaffen over de potentiële risico's. Vrouwen zouden hun individuele zorgen en persoonlijke gezondheidsprofiel met hun arts of andere hulpverleners in de gezondheidszorg moeten bespreken.
Opvliegers
Vraag:
Hoe moet ik met opvliegers omgaan?
Antwoord:
Oestrogenen nemen is de meest effectieve behandeling voor het verlichten van klachten van de overgang, inclusief opvliegers en nachtelijke transpiratieaanvallen. Als u geen oestrogeen kan gebruiken om een medische reden, dan kan een geneesmiddel genaamd clonidine, een medicijn tegen hoge bloeddruk, helpen de opvliegers te verminderen. Maar clonidine kan bijwerkingen veroorzaken zoals duizeligheid en moeheid. Een mild rustgevend geneesmiddel, combinatie van belladonna, ergotamine en fenobarbital, wordt soms ook gebruikt om overgangsklachten --inclusief opvliegers, nachtelijke transpiratieaanvallen, rusteloosheid en slapeloosheid te behandelen. Deze combinatie van medicatie is effectief voor ongeveer de helft van het aantal vrouwen dat deze gebruikt.
Zelfbeeld
Vraag:
Hoe beïnvloeden mijn hormoonspiegels haargroei?
Antwoord:
Een verandering in de balans tussen uw lichaamseigen productie van vrouwelijke hormonen en mannelijke hormonen (androgenen) kan uw patroon van haargroei beïnvloeden. Een relatieve toename van de spiegel van mannelijke hormonen in uw lichaam na de menopauze en afname van oestrogenen kan veroorzaken dat sommige normaal fijne, lichte haren, die uw gezicht en lichaam bedekken donker en dik worden. Oestrogeengebruik als hormoonvervangende behandeling kan deze excessieve haargroei helpen te verminderen. U kunt de haren verwijderen door deze te epileren of door gebruik te maken van ontharingscrèmes. U kunt electrolyse willen overwegen, een procedure om haar permanent te verwijderen. Bij het doormaken van de overgang bemerken sommige vrouwen dat hun haar dun begint te worden, vooral op de schedel en op het schaamgebied. Oestrogeentherapie als hormoonvervangende behandeling kan ook helpen om het dunner worden van het haar te verminderen.
Vraag:
Kan ik oestrogenen nemen om rimpels te helpen voorkomen?
Antwoord:
Hoewel meestal het ouder worden van de huid veroorzaakt wordt door blootstelling aan de zon, kan de verminderde aanmaak van het lichaamseigen oestrogeen tijdens de overgang uw huid dunner en minder elastisch maken. Dit dunner worden en verlies van elasticiteit kan rimpels en slappe huid veroorzaken. Uw lichaam maakt ook minder collageen aan, een van de belangrijkste ondersteunende eiwitten van de huid. Collageen kan niet worden teruggegeven door lotions of crèmes en injecties van collageen hebben slechts tijdelijke effecten. Oestrogeengebruik als hormoonvervangende therapie helpt de collageenspiegels en huiddikte te behouden. Bij het ouder worden, wordt uw huid fijngevoeliger, waardoor die vatbaarder wordt voor schade door de zon. Het is belangrijker dan ooit om hun huid af te schermen tegen de zon door gebruik te maken van een zonnebrandmiddel met een beschermingsfactor (SPF) van tenminste 15, door beschermende kleding te dragen en uit de zon te blijven als de stralen het sterkst zijn (tussen 10.00 uur en 15.00 uur).
|
|
